|
FOREX Piyasaları
FOREX veya FX diye de anılan piyasa 3 trilyon US Doları geçen
günlük hacmiyle dünyanın en büyük piyasasıdır. Yüksek likiditesi,
düşük transfer maliyetleri, düşük asgari giriş tutarları, mevzuat
açısından dünyanın en az sınırlandırılmış ve 24 saat açık olmasıyla
çok sayıda yatırımcının ilgisini çekmektedir. FOREX işlem hacminin
son 20 yıl boyunca hızlı büyümesi uluslararası ticaretin ve global
mali ve yatırım piyasalarının hızla büyümesini yansıtmaktadır.
Piyasanın Büyüklüğü
IFSL'in Londra, New York, Tokyo ve Singapur FOREX Kurumlarının
verilerine dayanarak Nisan 2006'da yapmış olduğu tahmin çalışmalarına
göre günlük FOREX işlemleri o tarihte 2,7 trilyon US Doları bulmaktaydı
(Tablo 1). Toplam hacminin % 44'ü elektronik işlemlerden kaynaklanan
FOREX piyasasının hacmi 2007 yılının ilk iki ayında 3 trilyon
US Doları geçmiş olması tahmin edilmektedir. Bu rakam, dünya çapındaki
bütün hisse senetleri piyasalarının toplam hacminin on mislinden
fazladır.
FOREX ticareti Nisan 2005 ile Nisan 2006
arasında % 37'lik bir büyüme kaydetti. Bu artışta öncelikle FOREX'in
yatırımlarının artık yatırımsal varlık olarak kabul edilmesi ve
hedge fonlarıyla yönetilen fonlar varlıklarının artması önemli
bir rol oynamaktadır. Ayrıca, çoğalan Internet platformlarıla
özel yatırımcıların da FOREX piyasalarına katılması bu atrışta
payını almaktadır.
FOREX piyasası tezgahüstü bir piyasadır ("over-the-counter",
"OTC") ve böylece belirli bir merkezi veya takas kuruluşu
bulunmamaktadır. FOREX piyasalarının en büyük payı % 32,4 ile
Londra'ya aittir. Global FOREX piyasalarında Londra özellikli
bir yer almaktadır, çünkü diğer merkezlerin tersine bütün diğer
merkezlerle işlem yapabilen tek yerdir. Sabahleyin Londra piyasası
açılırken gününün son iki saatini yaşayan Singapur, Tokyo ve Hong
Kong'la ticaret yapabilir. Akşamüstü Londra kapanmadan New York
oiyasası açılır ve yine onunla ticaret yapılabilir.
Dünyanın diğer önemli FOREX merkezleri % 18,2'lik bir payla ABD,
% 7,6 ile Japonya ve % 5,7 ile Singapur'dur. Piyasada önem arzeden
diğer ülkeler Almanya, Isviçre, Avustralya, Kanada, Fransa ve
Hong Kong'dur (Tablo 2).
FOREX'te Başlıca Para Birimleri
En çok ticareti yapılan para birimi büyuk bir farkla US Dolarıdır.
Bunun sebebiyse Doların birçok sermaye piyasasının para birimi
olması, birçok merkez bankasının rezerv birimi olması, birçok
uluslararası emtia piyasasında baz birim olması ve çoğu uluslararası
ticari mukavelede baz alınan para birimi olmasıdır. US Dorından
sonra önem arzeden para birimleri sırasıyla Euro, Yen ve Ingiliz
Poundu'dur (Tablo 3).
% 30'luk payıyla en çok işlem gören para çifti US Dolar/Euro çifti
karşımıza çıkmaktadır. Ikinci sırada % 19'lik bir payla US Doları/Yen
çifti yeralmaktadır, ve % 11 ile US Doları/Ingiliz Poundu. Gelişmekte
olan ülkelerin para birimlerinin toplam piyasadaki payı % 5'tir.
Riskleri daha yüksek olmasıyla birlikte getiri potensyalleri yüksek
olduğu için bu para birimlerinin toplam piyasanın içindeki büyüme
oranı başlıca para birimlerine nazaran daha yüksektir.
|
