Piyasanın Eğilimini Tespit Etmek

Eğilimlerin Üç Dönemi

İngilizce'de "trend" denilen eğilim, piyasanın genel bir yönünü ifade eder. Dow teorisine göre eğilimlerin çoğu üç dönemden ibarettir: oluşum, kamunun iştirakı ve dağılım. Profesyonel ve genuş bilgiyle donanmış yatırımcılar eğilimin tespit edilmesi henüz kolay olmadığı oluşum dönemdinde alım veya satış yapar. Öneğin; bilgili yatırımcılar mevcut aşağıya bir eğilimin yakında biteceğini fark ettikleri zaman alım yapmaya başlar.

Kamu iştirak, eğilimi takip eden geniş kitlelerin piyasaya girip eğilim doğrultusunda alım veya satış yapmasını kasteder. Bu dönem, fiyatların hızlı yükselmeye veya düşmeye başladığı zaman başlar.

Haberler bu eğilime destek vermeye başladığı ve kamu iştirakların daha da yoğunlaşmasıyla piyasadaki spekülatif hacim iyice şiştiği zaman eğilimin dağılım dönemi başlayacaktır. Piyasaları iyi anlayan bilgili yatırımcı geniş kitleler eğilimin sona ereceğini keşfetmeden bu noktada hemen satar (veya alır).

Bir eğilim, tersine döneceğine dair kesin sinyal verene kadar bu eğilimin devam edeceği kabul edilmektedir.

Bu teori, bir cisimin hareketi dışarıdan gelecek bir güç olmadığı müddetçe aynı yönüne devam eder diye bildiğimiz fizik kanununu yansıtır. Aynı şekilde FOREX piyasalarında bir eğilim, teknik analiz ve hatta temel analizle tespit edilebilecek farklı bir etken olmadığı müddetçe aynı yönde devam eder. Bir eğilimin tersine döneceğine dair işaretler ve yatırımcının bu durumdan nasıl faydalanacağı hakkında sonraki bölümlerde bilgi vereceğiz.

Eğilimli Piyasalarda Yatırım

Bir eğilimin varolması izafi üst ve alt noktaların (tepe ve dip noktalarının) oluşmasına dayanır. Her biri bir öncekinden daha yüksek olan, birbirini takip eden iki izafi tepe noktası ve her biri bir öncekinden daha yüksek olan, birbirini takip eden iki izafi dip noktası bir eğilimin oluşmasına işaret olarak kabul edilir. Üçüncü izafi bir tepe noktası bu eğilimi teyit eder.
Aşağıdaki grafik yükselen bir EUR/USD eğilimini gösterir:

Oluşmaya başlayan bir eğilimin devam etmesi, bir öncekinden daha yüksek bir fiyata ulaşmayı başaran, birbirini takip eden yarışlara bağlıdır. Yatırımcılar izafi dip noktası zamanında alım yapıp eğilimin devamından yararlanabilir. Yükselen bir eğilim izafi bir dip noktası oluşturursa fakat bir dahaki çıkış bir önceki seviyeyi geçmezse bu eğilim şüpheye düşer. Böyle bir noktada birbirinden daha düşük seviyeli dip noktası eğilimin tersine döndüğünü gösterir. Ancak piyasanın, hemen hemen eşit aralıklarlı iki fiyat seviyesinin arasında bir müddet yerinde sayması daha muhtemeldir.

Kararsız ve Konsolide Piyasalar

Piyasalar her zaman eğilimler şeklinde hareket etmez; bir çok zaman yerine oturmuş tepe ve dip çizgilerinin arasında gidip gelir. Yükselen veya açlalan bir eğilimin mevcut olmadığı piyasalara bazen de "sideway trend" (yan eğilim) denilir. Kısa vadeli bir eğilim söz konusu olduğu zaman piyasaların Kararsız veya konsolide olduğu söylenir. "Sideway Trend"i aşağıdaki grafikte görebilirsiniz: